Er zijn meerdere soorten aardgas, en ze verschillen vooral in samenstelling, energieinhoud en herkomst. De bekendste zijn laagcalorisch aardgas (L-gas), hoogcalorisch aardgas (H-gas) en groen gas. Daarnaast bestaat er ook vloeibaar aardgas (LNG) en gecomprimeerd aardgas (CNG). Welk type je gebruikt, heeft directe gevolgen voor je verwarmingstoestel, je energierekening en hoe duurzaam je verwarmt.
L-gas en H-gas: het verschil in energieinhoud
Het grootste onderscheid in het Nederlandse gasnet is lang dat tussen laagcalorisch gas (L-gas) en hoogcalorisch gas (H-gas). L-gas heeft een lager stookgetal en bevat minder methaan dan H-gas. Nederland gebruikte decennialang L-gas uit het Groningerveld. Omdat de gaswinning in Groningen wordt afgebouwd, schakelt Nederland over op H-gas, dat onder meer uit Noorwegen en Rusland werd geïmporteerd. H-gas heeft een hogere verbrandingswaarde, wat betekent dat je er meer energie uit haalt per kubieke meter.
Voor cv-ketels en gasfornuizen maakt dit verschil uit. Een toestel dat is afgesteld op L-gas werkt niet optimaal op H-gas zonder aanpassing. Netbeheerders passen het gasnet en de meetapparatuur aan bij de omschakeling, maar in sommige gevallen moet ook je eigen toestel worden bijgesteld. Dat doet een erkend installateur.
Groen gas: aardgas uit organisch materiaal
Groen gas is geen aardgas in de geologische zin, maar heeft dezelfde moleculaire basis: het bestaat grotendeels uit methaan. Het wordt gemaakt door vergisting van organisch materiaal, zoals gft-afval, mest of rioolslib. Na zuivering heeft groen gas dezelfde kwaliteit als aardgas uit de grond en kan het gewoon door het bestaande gasnet worden getransporteerd.
Het voordeel is dat groen gas in principe CO2-neutraal is: de CO2 die vrijkomt bij verbranding, was eerder al opgenomen door het organisch materiaal. In de praktijk zijn er nog kleine uitstooteffecten door productie en transport, maar het is een stuk schoner dan fossiel aardgas. De productie van groen gas in Nederland groeit, maar dekt nog lang niet de totale gasvraag. Groen gas is daardoor vooralsnog duurder dan fossiel aardgas.
LNG: vloeibaar aardgas voor transport
Vloeibaar aardgas, afgekort als LNG (Liquefied Natural Gas), is gewoon aardgas dat is afgekoeld tot ongeveer min 162 graden Celsius. Op die temperatuur wordt het vloeibaar en krimpt het in volume met een factor van zo’n 600. Dat maakt transport over zee in speciale tankers mogelijk, zonder een pijpleiding.
LNG wordt daarna op de bestemming weer omgezet naar gas en ingevoed in het gasnet. In Nederland is de LNG-terminal in Rotterdam (Gate terminal) een belangrijk aanvoerpunt. LNG is niet bedoeld voor thuisgebruik, maar speelt een grote rol in de energievoorziening van landen die niet via een pijpleiding zijn aangesloten op gasvelden.
CNG: gecomprimeerd aardgas als brandstof
Gecomprimeerd aardgas (CNG, Compressed Natural Gas) is aardgas dat onder hoge druk is samengeperst, maar niet vloeibaar is gemaakt. CNG wordt voornamelijk gebruikt als brandstof voor voertuigen, zoals bussen, vrachtwagens en personenauto’s. De druk ligt meestal rond de 200 bar. CNG-tankstations zijn in Nederland beschikbaar, al is het netwerk beperkter dan benzine- of dieselstations.
Een voordeel van CNG ten opzichte van benzine of diesel is een lagere uitstoot van fijnstof en stikstofoxiden. Als het gaat om CO2, is het voordeel kleiner tenzij er ook groen gas wordt bijgemengd. CNG-voertuigen zijn populairder in landen als Italië en Duitsland dan in Nederland.
Waterstof: een toekomstige aanvulling op het gasnet
Waterstof is technisch gezien geen aardgas, maar het wordt in de energietransitie steeds vaker in één adem genoemd met de andere gassoorten. Bij verbranding van waterstof komt geen CO2 vrij, alleen water. Dat maakt het interessant als alternatief voor aardgas in verwarmingstoestellen en de industrie.
Momenteel loopt er in Nederland onderzoek naar het bijmengen van waterstof in het aardgasnet en naar volledig op waterstof werkende cv-ketels. Een Nederlandse fabrikant kondigde in juli 2026 een cv-ketel aan die werkt op drie brandstofsoorten: gewoon aardgas, groen gas én waterstof. Dat soort flexibele toestellen maakt de overstap naar duurzamere gassoorten een stuk praktischer, omdat je niet direct van toestel hoeft te wisselen.
Overzicht: de soorten aardgas naast elkaar
| Type | Herkomst | Gebruik | CO2-uitstoot |
|---|---|---|---|
| L-gas (laagcalorisch) | Fossiel (o.a. Groningen) | Verwarming, koken | Hoog |
| H-gas (hoogcalorisch) | Fossiel (o.a. Noorwegen) | Verwarming, koken, industrie | Hoog |
| Groen gas | Organisch afval, mest | Verwarming, koken | Laag (bijna neutraal) |
| LNG | Fossiel, via zee getransporteerd | Energievoorziening, industrie | Hoog |
| CNG | Fossiel of groen gas | Voertuigen | Middel tot laag |
| Waterstof | Productie via elektrolyse of chemisch | Verwarming, mobiliteit, industrie | Geen (bij verbranding) |
Welke soort gas voor jou relevant is, hangt af van je situatie. Gebruik je een cv-ketel thuis, dan bepaalt jouw regio welk gastype door het net stroomt. Rij je elektrisch of op gas, dan is CNG een optie. Ben je bezig met verduurzamen, dan zijn groen gas en waterstof de richtingen waar de markt naartoe beweegt. Controleer altijd of je toestel geschikt is voor het gastype dat beschikbaar komt, want niet elk apparaat werkt zonder aanpassing op een ander gastype.
